Noc nad Aleksandrią rozbłysła tysiącami świateł. W oddali potężna latarnia na wyspie Faros rozcinała mrok nocy, wskazując drogę statkom miotanym przez morskie fale. Nikodemos patrzył na ten snop światła, opierając się o balustradę, podczas gdy Baruch zwijał powoli pergaminy.
– Spójrz na tę latarnię, Nikodemosie – odezwał się stary Żyd. – Marynarze na pełnym morzu nie widzą skał ani brzegu. Widzą tylko to światło. I przybywają do portu, wierząc, że ono ich nie zwiedzie. To jest właśnie to, o czym mówi nasz kolejny zwój. O wierze.
Nikodemos westchnął, masując skronie.
– Ach, wiara. W naszym przekładzie użyliśmy greckiego słowa Πίστις (Pistis). Ale dla nas, Greków, pistis to sprawa intelektu. To przekonanie, że jakaś teza jest prawdziwa. Kiedy badam pacjenta i dochodzę do wniosku, że dany lek zadziała, to jest właśnie pistis – racjonalne zaufanie oparte na dowodach i logicznym argumencie. To zgoda rozumu na rzeczywistość.
Baruch podszedł do stołu i uderzył w niego mocno pięścią. Stół ani drgnął.
– A dla mojego ludu, Nikodemosie, wiara to nie debata filozoficzna! Nasze słowo to אֱמוּנָה (Emunah). Słyszysz ten dźwięk? Pochodzi od rdzenia aman, od którego mamy „Amen”. Wiesz, co pierwotnie oznaczało to słowo? Coś stałego, solidnego, na czym można się bezpiecznie oprzeć. Emunah to nie jest pogląd w głowie. To jest fundament pod nogami.
Nikodemos podszedł bliżej, zaintrygowany.
– Fundament? Wyjaśnij mi to, mędrcze.
– Kiedy budowniczy stawia dom, szuka skały, która utrzyma cały ciężar konstrukcji. Ta skała ma cechę emunah – jest wierna, pewna, niezmienna. Kiedy małe dziecko chwyta mocno ojca za rękę, idąc nad przepaścią, ono nie uprawia filozofii. Ono ma emunah – wie, że ojciec ma mocne ramię i go nie puści. Hebrajska wiara to nie tylko przekonanie, że „Bóg istnieje”. To jest całkowite oparcie się całym ciężarem swojego życia na Bogu, tak jak opierasz się na solidnym np. krześle. Nawet jeśli wokół szaleje burza, ty stoisz na Skale.
Młody lekarz spojrzał na swoje dłonie.
– To niesamowite. Nasza pistis patrzy w przód i kalkuluje ryzyko. Szuka dowodu, by uwierzyć.
– A nasza emunah patrzy w tył, na historię – przytaknął Baruch. – Pamięta, jak Bóg przeprowadził nas przez Morze Czerwone. Pamięta, jak karmił nas manną. Skoro był wierny (ne'eman) wczoraj, to oprę się na Nim dzisiaj, choćbym nic nie rozumiał. Widzisz różnicę? Grek wierzy umysłem, bo coś zrozumiała jego głowa. Hebrajczyk wierzy całym sobą, bo doświadczył wierności Boga w działaniu.
Nikodemos zamyślił się, patrząc na greckie słowo pistis zapisane na tabliczce.
– Ale Baruchu, jeśli zostaniemy tylko przy waszym emunah, to wiara będzie tylko dla tych, którzy widzieli cuda na własne oczy. Co z poganami? Co z ludźmi z Aten czy Rzymu, którzy nie znają historii Abrahama i Mojżesza?
Baruch uśmiechnął się szeroko, a jego mądre oczy rozbłysły jak światło latarni z Faros.
– I tu znowu dzieje się cud Septuaginty. Kiedy połączyliśmy emunah z waszym pistis, to greckie słowo zaczęło pękać w szwach. Przestało oznaczać jedynie suchą, intelektualną akceptację faktów. Przesiąkło hebrajskim zaufaniem, stałością i wiernością.
Stary mędrzec wskazał dłonią okno wychodzące na wielki port.
– Kiedyś przyjdą ludzie, którzy poniosą te zwoje w świat. I kiedy będą mówić po grecku o pistis, ludzie nie pomyślą o szkole Arystotelesa. Zrozumieją, że to wezwanie, by rzucić się w ramiona Boga z taką samą pewnością, z jaką kapitan statku ufa tamtej latarni na środku morza. Zrozumieją, że wierzyć to znaczy: stać niewzruszenie, bo Ktoś trzyma nas za rękę.
Nikodemos skinął głową w milczeniu. W tę aleksandryjską noc zrozumiał, że wiara nie jest ucieczką przed pytaniami rozumu, ale znalezieniem bezpiecznej przystani, w której serce wreszcie może przestać się lękać.
Dialog Barucha i Nikodemosa dotyka samej esencji tego, jak przeżywamy naszą relację z Bogiem. Jakże często nasza wiara przypomina grecką pistis. Próbujemy „wierzyć mocniej” w ten sposób, że zmuszamy swój intelekt do zaakceptowania kolejnych dogmatów, prawd i teologicznych definicji. Konstruujemy w głowie logiczne rusztowania, ale gdy przychodzi życiowy kryzys – choroba, zdrada czy samotność – te rusztowania pękają, a my zostajemy w próżni. Zgoda rozumu na istnienie Boga nie uratuje nas przed utonięciem w lęku.
Ewangelia wzywa nas do całkowitej zmiany punktu oparcia: Wiara to Jezus Chrystus, który staje się Twoją jedyną Skałą.
Kiedy Jezus mówi w Ewangelii: „Wierzcie w Boga i we Mnie wierzcie!”, nie żąda od Ciebie podpisania deklaracji ideowej. On używa języka emunah. Zaprasza Cię, abyś zrzucił na Niego cały ciężar swojej bezsilności. Popatrz na apostoła Piotra, który idzie po wzburzonej wodzie. W momencie, gdy jego pistis zaczyna rozglądać się i kalkulować ryzyko, zaczyna tonąć. Dopiero gdy w przerażeniu krzyknął: „Panie, ratuj mnie!”, a Jezus wyciągnął rękę i go chwycił, Piotr doświadczył, czym jest emunah. Poczuł uścisk dłoni Boga, który jest pewniejszy niż grawitacja.
Wiara w Jezusa to nie jest nieustanny wysiłek Twojej głowy. To jest decyzja Twojego serca, by przestać kontrolować wszystko i pozwolić Chrystusowi trzymać się za rękę. On nie zawiedzie, bo On sam jest Ne'eman – Wierny aż po krzyż i zmartwychwstanie. Przestań tylko analizować światło latarni z daleka. Pozwól Chrystusowi wprowadzić Twój statek do bezpiecznego portu. Oprzyj się na Nim całym swoim życiem – On Cię utrzyma.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz