Flp. 1:19-26 Manifest radykalnej, skoncentrowanej na Chrystusie egzystencji..

 

Ten fragment nie jest jedynie zbiorem ładnych cytatów na pogrzebowe obrazki. To manifest radykalnej, skoncentrowanej na Chrystusie egzystencji, pisany z rzymskiego więzienia.

Kontekst: Więzienie, które staje się amboną

Paweł siedzi w skuty w więzieniu. Przyszłość jest niepewna – nad jego głową wisi rzymski miecz. Wokół niego dzieją się rzeczy, które po ludzku powinny go załamać: niektórzy głoszą Chrystusa z zawiści i rywalizacji, chcąc przysporzyć Apostołowi trudów w więzieniu (Flp 1:15-17). A jednak Paweł pisze: „Z tego się raduję i radować będę” (Flp 1:18). Dlaczego? Bo jego perspektywa nie jest horyzontalna (skupiona na okolicznościach), ale wertykalna (skupiona na suwerennej chwale Boga).

1. Suwerenne ocalenie i zaopatrzenie Ducha (w. 19)

„Wiem bowiem, że to przyniesie mi ocalenie dzięki waszej modlitwie i pomocy Ducha Jezusa Chrystusa” (Flp 1:19).

Paweł cytuje tutaj dosłownie grecki przekład Księgi Hioba 13:16 („To właśnie będzie moim ocaleniem”). Hiob, pośród niewyobrażalnego cierpienia, ufał, że Bóg go ostatecznie uniewinni. Paweł robi to samo. Słowo „ocalenie” (soteria) nie oznacza tu po prostu „wypuszczenia z więzienia”. Paweł wie, że niezależnie od wyroku cezara, jego wieczne zbawienie i duchowa integralność są bezpieczne.

Wniosek duszpasterski: Zwróć uwagę na synergię łaski i środków: Paweł ufa suwerennemu zaopatrzeniu Ducha Świętego, ale nie lekceważy modlitw Kościoła. Bóg suwerennie postanawia działać przez modlitwy Swojego ludu. Twoje trudne okoliczności nie zepsują Bożego planu wobec Ciebie – On użyje ich dla Twojego ostatecznego dobra.

2. Wielka tęsknota: Aby Chrystus był wywyższony (w. 20 )

„Zgodnie z gorącym oczekiwaniem i nadzieją moją, że w niczym nie będę zawstydzony, lecz że z całą odwagą, jak zawsze, tak i teraz Chrystus będzie uwielbiony w ciele moim, czy to przez życie, czy przez śmierć.”

BWP: 

Dlatego też, zgodnie z moim oczekiwaniem, nie spotka mnie, jak ufam, żaden zawód. Będę więc usiłował zawsze, podobnie jak teraz, z całą odwagą i jawnie moim postępowaniem uwielbiać Chrystusa: czy to ciesząc się pełnią życia, czy to idąc na śmierć.

…nie przynieść wstydu…

- Pojęcie zawstydzenia (gr. aischynthesomai) jest rozumiane znacznie głębiej niż tylko jako ludzkie, emocjonalne uczucie wstydu czy lęk przed opinią publiczną. 

W języku hebrajskim i grece biblijnej „być zawstydzonym” często oznacza doznać zawodu z powodu pokładania nadziei w czymś, co zawiodło.

Paweł nawiązuje tu do tekstów takich jak Izajasz 28:16 („kto wierzy, nie będzie zawstydzony”); buduje swoje słowa na fundamencie Księgi Hioba 13:16 („To mi wyjdzie na ocalenie, bo bezbożny przed Jego oblicze nie wejdzie”) oraz Psalmów. 

Paweł ma absolutną, teologiczną pewność, że Bóg go nie zawiedzie, a jego nadzieja pokładana w Ewangelii nie okaże się iluzją na sądzie ostatecznym.

- Chrześcijanin nie ma własnych sił, by wytrwać w prześladowaniach. Jeśli Paweł zostałby „zawstydzony”, oznaczałoby to, że w obliczu rzymskiego sądu i groźby śmierci ogarnąłby go strach, zaparłby się Chrystusa lub zacząłby kluczyć, aby ratować życie. 

Być zawstydzonym oznacza w tym kontekście: zamilknąć z lęku.

Nie zostać zawstydzonym oznacza: otrzymać od Ducha Świętego suwerenną łaskę śmiałości (gr. parresia) do odważnego wyznawania wiary, nawet w obliczu kata.

- Paweł uważałby się za „zawstydzonego”, gdyby jego uwięzienie i ewentualna śmierć okazały się bezużyteczne dla królestwa Bożego. 

Zawstydzeniem byłaby sytuacja, w której cierpienie Pawła zatarłoby wielkość Boga.

Ponieważ jednak Bóg jest suwerenny nad historią, Paweł wie, że bez względu na wyrok sądu (życie czy wyrok śmierci), Chrystus i tak zostanie uwielbiony (wywyższony) w jego ciele. Bóg obróci nawet egzekucję Pawła w triumf Ewangelii. 

= „Brak zawstydzenia” w Flp 1,20 to głęboka, obiektywna pewność zbawienia i suwerennej opieki Boga. Paweł nie boi się, że rzymski świat uzna go za przestępcę (to byłby ludzki wstyd). Boi się jedynie tego, by nie zawieść jako świadek Chrystusa. Wie jednak, że Bóg dostarczy mu niezbędnej łaski i Ducha, by do końca stał niewzruszenie. 

3. Dylemat: Żyć to Chrystus, umrzeć to zysk (w. 21-24)

„Albowiem dla mnie życiem jest Chrystus, a śmierć zyskiem. A jeśli życie w ciele umożliwi mi owocną pracę, to nie wiem, co wybrać. Albowiem jedno i drugie mnie pociąga: pragnę rozstać się i być z Chrystusem, bo to o wiele lepiej; lecz pozostanie w ciele jest bardziej potrzebne ze względu na was.”

To jeden z najbardziej fascynujących momentów w Nowym Testamencie. Paweł waży na szali dwie rzeczywistości.

- „Życie to Chrystus” – Chrystus jest źródłem, celem, treścią i siłą napędową jego teraźniejszości. Życie nie jest pasmem udręki, bo jest nasycone obecnością Pana.

- „Umrzeć to zysk” – Dlaczego zysk? Przecież śmierć to wróg. Tak, ale dla człowieka usprawiedliwionego przez wiarę, śmierć traci swoje żądło. Staje się drzwiami do natychmiastowej, niezakłóconej grzechem i cierpieniem społeczności z Chrystusem (communio cum Christo).

Moisés Silva podkreśla, że Paweł nie wykazuje tu neurotycznego pragnienia ucieczki od świata (samobójczego eskapizmu). Jego dylemat wynika z „nadmiaru” miłości. Kocha Chrystusa tak mocno, że chce już z Nim być (w. 23), ale kocha Kościół tak mocno, że jest gotów zrezygnować z natychmiastowego nieba, by służyć Filipianom (w. 24).

4. Duszpasterskie poświęcenie (w. 25-26)

„A to wiem na pewno, że pozostanę i będę z wami wszystkimi, abyście czynili postępy i radowali się w wierze, by z mojego powodu wasza chluba w Chrystusie Jezusie jeszcze bardziej wzrosła, gdy znowu do was przybędę.”

Paweł dochodzi do duszpasterskiego przekonania, że Bóg jeszcze go nie zabierze. Dlaczego? Ponieważ Kościół go potrzebuje. Cel jego przeżycia jest ściśle określony: postęp i radość w wierze Filipian. Radość chrześcijańska nie jest tanim emocjonalizmem – to głęboki owoc zakorzenienia w suwerennej miłości Boga, który daje siłę do stania prosto w czasie prześladowań.

Pytania do zastosowania duszpasterskiego:

1. Czym dla Ciebie jest słowo „życie” w zdaniu: „Dla mnie życiem jest...”? Jeśli wstawisz tam: kariera, rodzina, zdrowie, święty spokój – wtedy śmierć będzie dla Ciebie ostateczną stratą. Tylko wtedy, gdy wstawisz tam Chrystusa, śmierć staje się zyskiem. Co dziś dominuje w tym równaniu w Twoim sercu?
2. Jak traktujesz swoje ciało i swoje trudne okoliczności? Czy modlisz się jedynie o zmianę trudnej sytuacji (uwolnienie z więzienia), czy – wzorem Pawła – Twoją największą troską jest to, by Chrystus był wywyższony w Tobie niezależnie od tego, jaki będzie obrót spraw?
3. Czy Twoje zaangażowanie w Kościół ma charakter ofiarny? Paweł był gotów opóźnić swoje wejście do chwały niebios, byle tylko pomóc innym w „postępie w wierze”. Na ile Twoje życie duchowe służy budowaniu i radości innych wierzących w Twoim otoczeniu.